Oʻzbekiston milliy terma jamoasi bosh murabbiyi Fabio Kannavaro doʻstlik uchrashuvida Saudiya Arabistoni ustidan qozonilgan gʻalaba (2:1)dan soʻng matbuot anjumanida ishtirok etdi va jurnalistlarning savollariga javob berdi.

«Rossiya va Saudiya Arabistoni bilan oʻyinlar har xil boʻldi»
Avvalo, Kannavaro Rossiyadan magʻlub boʻlgandan keyin Saudiya Arabistonini magʻlub etishning ahamiyatini taʼkidladi:
– Men oʻz futbolchilarim va bu gʻalaba uchun juda xursandman. Rossiya terma jamoasidan alamli magʻlubiyatdan soʻng, biz yaxshi oʻyin koʻrsatganimizga qaramay, uchrashuv oxirida natijani qoʻldan chiqarganimizdan keyin, jamoada maʼlum bir tushkunlik sezilardi.
Bir qator jiddiy kadr yoʻqotishlariga qaramay, men yigitlardan maydonda yagona jamoa sifatida harakat qilishni soʻradim. Ular haqiqatan ham chinakam jamoa kabi oʻynashdi va Osiyodagi eng kuchli terma jamoalardan birini magʻlub eta olishdi. Birinchi taymda biz ajoyib futbol namoyish etdik.
Rostdan ham, raqib futbolchisi maydondan chetlatilgandan keyin bizning futbolchilarimiz yana surʼatni pasaytirdi. Bunday holat allaqachon birinchi marta emas. Shuning uchun baʼzan men son jihatdan ustun boʻlgandan koʻra, teng tarkibda yoki hatto kamchilikda oʻynashni afzal koʻraman.
Jamoa kamchilikda qolganida, futbolchilar koʻproq xarakter va fidoyilik koʻrsatadilar. Ammo son jihatdan ustunlikka ega boʻlganda, koʻpincha juda boʻshashib harakat qila boshlaydilar.
Men raqibning darajasini tushunardim va hatto oʻn kishi boʻlib qolganida ham Saudiya Arabistoni xavfli vaziyatlar yaratishga qodirligini bilardim. Shuning uchun chet chizigʻi boʻyida biroz asabiylashdim va oʻyinchilarimni tezlashtirishga harakat qildim.
Shunga qaramay, men futbolchilardan mamnunman. Ularning barchasi oxirigacha kurashdi va bor kuchini berdi, bu gʻalabaga toʻliq munosib boʻldi.

– Rossiyaga qarshi oʻyinda ham, Saudiya Arabistoni bilan uchrashuvning ikkinchi boʻlimida ham Oʻzbekiston terma jamoasi maʼlum bir pallada tempni sezilarli pasaytirdi. Bu qonuniyatmi yoki shunchaki tasodifmi?
– Rossiya va Saudiya Arabistoniga qarshi oʻyinlarning ikkinchi boʻlimlari bir-biriga mutlaqo oʻxshamaydi. Biroq bu uchrashuvda asosiy sabab raqib futbolchisining maydondan chetlatilishi boʻldi.
Tushunasizmi, jamoa kamchilikda qolganida, uning har bir oʻyinchisining motivatsiyasi ikki baravar oshadi. Futbolchilar oʻzini koʻrsatishga, sherigining yoʻqligini qoplashga va yanada shiddatliroq harakat qilishga intiladi. Aksincha, son jihatdan ustunlikka ega jamoadan aqlli va sabrli oʻyin, shuningdek, toʻp nazorati talab etiladi.
Murabbiy sifatida menga raqib oʻn kishi boʻlib qolganida unchalik yoqmaydi. Bunday vaziyatlarda futbolchilar gʻalaba allaqachon qoʻllarida deb oʻylab qolishlari mumkin, bu esa juda xavfli holatni yuzaga keltiradi.
Lekin biz uchun gʻalaba qozonish muhim edi. Agar ikkala uchrashuvni — Rossiya va Saudiya Arabistoniga qarshi oʻyinlarni — tahlil qilsak, yetarlicha yaxshi shakllangan jamoani koʻrish mumkin.
Har ikkala oʻyinda ham biz oʻyin borishini nazorat qilishga intildik, hujumda koʻplab ijobiy harakatlar qildik, oldinga siljishga va raqib chiziqlari orasida ochilishga harakat qildik.
Eng muhimi — men kelganimdan beri biz raqibning darajasidan qatʼi nazar, har qanday raqibga qarshi oʻz futbolimizni oʻynashga intilamiz.
Avval Oʻzbekiston terma jamoasi ancha ehtiyotkor uslubga amal qilardi, asosiy eʼtiborni himoyaga qaratardi va oʻz imkoniyatini kutardi.
Lekin menga bunday futbol yoqmaydi. Men jamoam oʻyinni nazorat qilishini va imkon qadar koʻproq xavfli vaziyatlar yaratishini xohlayman.
«Terma jamoa bosh murabbiyi oʻz futbolchilarini sogʻinmoqda»
– Oʻtmishda siz ajoyib himoyachi boʻlganingiz va katta tajribaga ega ekaningiz maʼlum. Nega bizning himoyamiz qoʻpol xatolarga yoʻl qoʻyishda davom etmoqda, ayniqsa markaziy himoyadagi asosiy yetakchilar yoʻqligida? Bu muammolarni bartaraf etish uchun yetakchi futbolchilarning qaytishi shartmi yoki vaziyatni tizimli ish orqali tuzatish mumkinmi?
– Milliy terma jamoa bosh murabbiyi sifatida ishlash oson emas, chunki futbolchilaringni sogʻinasan. Ularni har kuni mashq qildirishni xohlaysan, lekin terma jamoada bunaqa imkoniyat yoʻq.
Bizda maydonda muntazam birga ishlash va xatolarni tuzatish uchun juda oz vaqt bor.
Shuning uchun har bir yigʻinda men futbolchilarga oʻz tajribamdan imkon qadar koʻproq berishga harakat qilaman. Ammo buning uchun vaqt kerak. Agar u koʻproq boʻlganida, men oʻyinchilarga ancha koʻproq bera olardim.
Meni eng koʻp quvontiradigan narsa shuki, bizning himoyachilarimiz haqiqatan ham oʻrganishni xohlashadi. Ularda rivojlanishga va yangi bilimlar olishga juda katta ishtiyoq bor.
Sobiq himoyachi sifatida ayta olaman, himoya oʻyinchisi uchun eng muhim sifat – jismoniy quvvat ham emas, yuqori tezlik ham emas, balki diqqatni jamlashdir.
Himoyachi bir soniya ham diqqatini yoʻqotmasligi kerak. U fikrlashi, maydondagi vaziyatni toʻgʻri baholashi va qachon sherigini sugʻurtalash, qachon pressingga chiqish, qachon esa shunchaki toʻpni jarima maydonchasidan iloji boricha uzoqqa tepib yuborish kerakligini tushunishi shart. Aynan shu jihatlar ustida biz ishlashni davom ettirishimiz kerak.

– Siz terma jamoa bosh murabbiyi etib tayinlanganingizdan beri bir yil va bir oy oʻtdi. Siz allaqachon bitta oʻzgarishni qayd etgansiz: Srechko Katanets davrida jamoa koʻproq himoyadan oʻynar va minimal ustunlikni saqlab qolishga intilardi, siz kelganingizdan beri esa biz yanada hujumkor futbolni koʻryapmiz, bundan juda xursandmiz. Shu vaqt ichida yana qanday oʻzgarishlar boʻldi? Noyabr yigʻini yakunlari boʻyicha nimalardan mamnun boʻldingiz va yana nimalar ustida ishlash kerak?
– Agar bartaraf etilishi kerak boʻlgan kamchiliklar haqida gapiradigan boʻlsak, avvalo bizga individual xatolar sonini kamaytirish kerak.
Masalan, bizning himoyachilarimiz baʼzan mutlaqo oddiy vaziyatlarda toʻpni yoʻqotib qoʻyishadi. Tayanch yarim himoyachilar maydondagi vaziyatni toʻpni qabul qilishdan oldinroq yaxshiroq baholashlari, atrofga qarashlari va qaysi qarorni qabul qilish kerakligini oldindan tushunishlari zarur.
Chekka hujumchilar, oʻz navbatida, raqibni birga-bir vaziyatda aldab oʻtishdan qoʻrqmasliklari kerak.
Shuning uchun bizni futbolchilarning individual sifatlari ustida hali koʻp ish kutmoqda.
Shu bilan birga, men kelganimdan beri jamoaga bir narsani doim takrorlab kelaman: agar biz yagona butun sifatida harakat qilsak, istalgan raqibga munosib qarshilik koʻrsata olamiz va istalgan jamoaga gol ura olamiz.
Albatta, gʻalaba qozonish muhim. Men ham yutishni yaxshi koʻraman. Lekin baʼzan yutqazmaslik ham muhimligini tushunish kerak.
Butun jamoa bilan faqat gʻalaba uchun oʻylamay oldinga tashlanib boʻlmaydi. Bunday tushuncha tajriba bilan keladi.
Hozir tarkibimizda oʻyin amaliyotiga ega boʻlayotgan va tajriba toʻplayotgan koʻplab yosh futbolchilar bor.
Bunday tajribani faqat kuchli milliy terma jamoalarga qarshi oʻyinlarda orttirish mumkin.
Men avval ham bir necha bor aytganimdek, oʻrtoqlik uchrashuvlarida natija men uchun birinchi oʻrinda turmaydi. Eng muhimi — yosh futbolchilarga kuchli terma jamoalarga qarshi oʻynash imkoniyatini berish, chunki aynan shunday oʻyinlarda ular oʻsadi va rivojlanadi.
«Menga Norchaev achinarli, Esanovning darajasini koʻryapman»
– Eldor Shomurodov yoʻqligida Husain Norchaev oʻz imkoniyatini oldi, Sherzod Esanovni esa siz kutilmagan pozitsiyada ishlatdingiz – ikki hujumchi ortida, va u dubl qayd etdi. Ularning harakatlari va bu taktik qarorni qanday baholaysiz?
– Rostini aytsam, menga Xusain Norchaev biroz achinarli, chunki u maydonda bor kuchini berdi, juda koʻp yugurdi va oʻzi uchun ogʻir boʻlgan oʻyinda jamoa uchun oxirigacha kurashdi. Unga faqat urilgan gol yetishmadi.
Sherzod Esanovga kelsak, bu futbolchi bilan birinchi uchrashuvdayoq uning qanday imkoniyatlarga ega ekanini darhol angladim.
Bu universal oʻyinchi boʻlib, maydon markazida ham, deyarli istalgan boshqa pozitsiyada ham harakat qila oladi.
Bu oʻyinda biz ikki hujumchi bilan yangi taktik sxemadan foydalanishga qaror qildik va Sherzodni ularning ortiga joylashtirdik. Shu tufayli unga hujumlarga qoʻshilish uchun koʻproq imkoniyat paydo boʻldi.
Men jamoamiz faqat bitta oʻyin tizimiga bogʻliq boʻlishini istamayman. Biz futbolchilarning individual sifatlaridan kelib chiqib, turli taktik sxemalarda erkin harakat qila olishimiz kerak.
Fabio Kannavaro kecha Oʻzbekiston terma jamoasi boshqaruvida oʻzining 16-oʻyinini oʻtkazdi va oltinchi gʻalabasini qoʻlga kiritdi.
Shunga qaramay, Cannavaro terma jamoada ishlagan davrida gʻalaba va magʻlubiyatlar boʻyicha manfiy balansni saqlab qolmoqda (6 gʻalaba – 8 magʻlubiyat). Terma jamoaning gʻalaba va magʻlubiyatlar boʻyicha manfiy balansga ega boʻlgan soʻnggi bosh murabbiyi Hans-Yurgen Gede boʻlib, u uzoq 2005 yilda uchta oʻyindan birortasida ham gʻalaba qozonmagan, ammo ikkitasida magʻlub boʻlgan.
Ammo shu bilan birga, Kannavaro davrida terma jamoa tarixidagi eng yuqori darajadagi raqiblar uchradi. Kannavaro qoʻl ostida Oʻzbekiston terma jamoasi raqiblarining FIFA reytingidagi oʻrtacha oʻrni 40. Taqqoslash uchun: Ektor Kuper davrida oʻrtacha raqib taxminan 65-oʻrinda boʻlgan, Srechko Katanets davrida esa 78-oʻrinda.












